ورود به آزمون

سوالات متداول که ممکن است برای شما هم پیش آمده باشد.

می خواهیم سوالی که خیلی از دانش آموزان و داوطلبان کنکور می پرسند ، یعنی چرا آزمون آزمایشی شرکت کنم ؟ را پاسخ دهیم.

آزمون در دید اکثر داوطلبین کنکور جنبه تعیین جایگاه و آزمایش دارد وبه هدف کسب تراز و تشخیص وضعیت کلی خود در آن شرکت میکنند .ظاهرا حضور در آزمون ها  با همین هدف صورت میپذیرد اما باید توجه داشت که این آزمون ها آموزشی محسوب میشوند نه آزمایشی .اگر صرفا نیاز به تعیین درصد و سطح دارید ، می توانید در منزل تست های کتب کمک آموزشی خود را بزنید. باید دیدگاهتان را اصلاح کنید . آزمون ها به شما چهار اصل مهم را هدیه می دهند :

اصل محدودیت منابع

منابع کنکور هر رشته محدود هستند .چرا ؟ تعداد کتاب محدود به معنی تعداد فصل های محدود و تعداد مباحث محدود است !یک مبحث به تنهایی میتواند چند تیپ سوال داشته باشد؟!یک؟ده؟صد؟هزار ؟پس میبینیم که دیدن ،حل کردن و تحلیل کردن سوالات بیشتر ،شانس موفقیت بیشتری بشما میدهد .به همین دلیل است که هر سال موسسات شباهات آزمونشان را با کنکور سراسری به رخ میکشند . مواجه شدن با سوالات تالیفی آزمون ها که معمولا طراحان علمی دارند ، می تواند نتایج خوبی را برای شما به همراه داشته باشد.

اصل شب امتحان

با نگاهی دقیق به سالهای گذشته متوجه می شویم که شبهای امتحان پر بارترین ساعات مطالعه را به خود اختصاص داده اند ! حتی اگر چند روز برای یک امتحان فرجه داشتیم باز روز آخر پر رنگ ترین روز بوده است .

حضور در آزمونهای مستمر هدیه شبهای امتحان زیادی در یک سال تحصیلی به خودمان است.

احساس مسئولیت نسبت به تک تک سوالات و توجه به زوایای جدید مباحث باعث عبور از تک تک پله های ترقی می شود.

اصل خروجی مفید

هیچکس به اندازه خود شما از تواناییها و قدرتهای درونیتان با خبر نیست . به جلسه های امتحانی که تا بحال در آن حضور داشتید فکر کنید . می بینید که بیشترین تمرکز ذهنی شما روی مطالب و مباحث بیش از هر زمانی در جلسه امتحان بوده است . در مواجهه با هر سوال و بر ای یافتن روشی برای حل مسئله شما به کنکاش در آموخته های خود پرداخته اید. جالب ترین و ماندگار ترین اطلاعات ذهنتان نیز از سوالاتی است که در آزمون به نتیجه نرسیده اید و بعد از آن از دوستان یا معلمتان پرسیدید. چون بعد از ایجاد عطش یادگیری یک موضوع ، سیراب کردن ذهن ، با ثبات احساس برای حافظه است .

 

اصل آموزش

علت رویش و طراوت طبیعت سیراب شدن ریشه هاست . ذهن شما ، تشنه پاسخ هر سوالیست که در جلسه آزمون به پاسخ کاملی برای آن دست نیافتید و بهترین زمان سیراب کردنش بلافاصله بعد جلسه ظهور می کند . بررسی و آنالیز آزمون مهمترین بخش پروسه آزمون است. بررسی کردن هر پاسخ ، جزئییات و روش حل آن بعد از کنکاش ذهنی با هر بخش سوالات ، بعد آزمون باعث بخاطر سپاری طولانی مدت آن می شود. باید تحلیل آزمون را بسیار جدی تر از هر بخش دیگر در نظر بگیرید .

یک آزمون آزمایشی کافی است

بسیاری از داوطلبان در سال چهارم، خود را با آزمون‌های آزمایشی مؤسسات مختلف و کلاس‌های کمک آزموشی متعدد  خسته می‌کنند. این افراد در نهایت خسته از اظهار نظرهای معلم‌ها و مشاوران گوناگون می‌مانند که چه کنند، چه بخوانند و حرف چه کسی را گوش بدهند، و مهمتر از همه اینکه وقت لازم را برای درس خواندن و تست زدن ندارند؛ یعنی بیش از آنکه خودشان درس بخوانند، در کلاس‌ها و آزمون­های مختلف حضور دارند. تجربه نشان داده است که این دسته از داوطلبان، به دلیل سردرگمی و خستگی بیش از حد، نتیجه‌ای در حد توانایی‌های خودشان به دست نخواهند آورد (شک نیست که این گروه نیز برای کلاس‌هایی که می‌روند و آزمون‌های متعددی که می‌دهند، دلایلی دارند. آنها می‌گویند که هر کلاس یا آزمون، یک امتیازی دارد و این کلاس‌ها در کنار هم می‌توانند تمام ضعف­های آنها را پوشش دهند، اما توجه ندارند که وقت و توانایی آنها بی نهایت نیست و فقط کلاس خوب کافی نیست؛ بلکه باید وقت مطالعه دروس ارایه شده را نیز داشت . اصولی رفتار کنید و یک آزمون استاندارد و متناسب با شرایطتان انتخاب کنید.

آزمون های آزمایشی استاندارد یا به روایت گروه هدف آزمون های آموزشی از مهمترین ابزارهای موفقیت در سال کنکور است . انتخاب یک آزمون آزمایشی استاندارد همیشه دغدغه همه دانش آموزان ، مخصوصا داوطلبان کنکور است . همانطور که در مطلب اهمیت آزمون آزمایشی گفتیم ، چهار اصل مهم در هر آزمون آزمایشی اهمیت دارد .اگر آینده برایتان اهمیت دارد، در هنگام گزینش آزمون باید عمیقا به موضوع ویژگی های یک ازمون استاندارد فکر کنید.

برای تصمیم گیری راحت تر ، این ویژگی ها را به سه بخش تقسیم می کنیم :

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد قبل از اجرا

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد در حین اجرا

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد بعد از اجرا

 

ظاهرا ماجرا همه آن چیزی است که معمولا همه به آنها فکر می کنند . ولی معمولا عوامل تعیین کننده برای انتخاب ما نیستند. از جمله آنها می توان به قیمت، تعداد کل آزمون ها ، تبلیغات و اشاره کرد . امکاناتی که یک آزمون آزمایشی استاندارد برای شما ایجاد می کند، در کنار ایجاد نظم ، ایجاد پایبندی و احساس مسوولیت، برنامه مناسب ، سوالات استاندارد و خدمات پیش و پس از آزمون، پیشگیری از ایجاد اضطراب و دغدغه های ذهنی است . گام به گام به توضیح کوتاه این موارد بپردازیم :

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد قبل از اجرا

مهمترین ویژگی یک آزمون در مرحله قبل از اجرا ارائه برنامه ای منظم ، مستمر و در یک کلام برنامه استاندارد است . این برنامه باید با توزیع مناسب مباحث و سرفصل ها ، به موازات برنامه های مدرسه و یک گام عقب تر از آن حرکت کند. برنامه آزمون نباید تداخلی با برنامه مدرسه شما داشته باشد . هرگز فراموش نکنید مهمترین وظیفه ی یک دانش آموز یا یک داوطلب کنکور ، همراهی با برنامه مدرسه ، معلم و کلاس درس است . همچنین دوره های متناسب با ایستگاه های مهم آموزشی در سال ، همچون ایام امتحانات ، عید و یا ایام جمعبندی است .

علاوه بر اینکه این برنامه باید برای شما ، با ایجاد امکان اجرا ، پایبندی و انگیزه ایجاد کند ، بسیار مهم موسسه برگزار کننده آزمون ، روش اجرای برنامه ، روش مطالعه دروس ، استراتژی مطالعاتی و برنامه ریزی و هرآنچه برای پیشروی نیاز دارید را به شکل متنی یا ویدیویی به شما آموزش دهد. زیرا آموزش حضوری یا استفاده از مشاور و جلسات آموزشی ، به غیر از اتلاف زمان در مسیر تردد ، هزینه هایی هم برایتان به ارمغان خواهد آورد .

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد در حین اجرا

سوالات استاندارد ، با سطح سختی متناسب با کنکور سراسری بسیار مهم است . سوالاتی با ترکیب بیست  درصد سخت ، چهل درصد متوسط و چهل درصد آسان یک آزمون نرمال را تشکیل می دهد . نباید همانند برخی موسسات بسیار مطرح ، بدون توجه به تاثیرات مخرب و کاهش روحیه ی دانش آموزان ، آزمون محل قدرت نمایی علمی مدرسین مطرح کنکور باشد .

همیشه یک تعداد افراد غیر استاندارد میتوانند حواشی و مبانی غیر اصولی را در هر مکان و زمانی در ذهنمان تولید کنند! احتمالا در تلگرام یا شبکه های مجازی دیگر ، از فروش سوالات آزمون های آزمایشی قبل از برگزاری شنیده اید! در ظاهر خیلی مسخره به نظر میاد وقتی به آزمایشگاه مراجعه می کنیم ، تا برای تشخیص پزشکی یا یهیود اوضاع جسمی خود ، آزمایش خون بدهیم ، خون فرد دیگری را به آنجا ارائه دهیم . ولی همیشه افرادی هستند که نظم مسلط بر هر شرایطی را نمی پسندند. عدم امنیت سوالات قبل از آزمون ، تراز و درصد شما را تغییر خواهد داد.

عامل مهم دیگر نظم و آرامش در حوزه اجرای آزمون است . اگر آزمون های آنلاین را به هزاران دلیل درست انتخاب کرده اید ، شرایط آزمونی را برای خودتان مهیا کنید . اگر هنوز آزمون کاغذی می دهید هم حق شماست که حوزه ای بی تقلب و در آرامش را تجربه کنید .

لازم به ذکر است ، وحشتناک ترین قسمت یک حوزه غیر استاندارد ، تبلیغات منابع و بیزینس شبه فرهنگی در مهمترین زمان یک دانش آموز است . متاسفانه معروفترین موسسات ، جلسات آزمون را بهانه ای برای تبلیغ و فروش کتب ، ویدیو و خدمات یا منابع دیگر در جهت کسب درآمد می دانند. اینجا فقط میشه گفت متاسفم!

 

ویژگی های مهم آزمون آزمایشی استاندارد بعد از اجرا

همانطور که قبلا اشاره کردم ، از مهمترین و تاثیرگذارترین قسمت یک آزمون ، مدیریت و برنامه ریزی بعد از اجرای آن است. شما بعد از چندین روز تلاش و مطالعه ، آزمونی داده اید . اگر همه درصدهایتان ، صد هست ، که تبریک ، شما عالی بودید . در این صورت صرفا نیاز به مروری به پاسخنامه جهت یادگیری روش حل هایی متفاوت و سریع دارید. اما اگر نتوانستید به تمام سوالات پاسخ درست بدهید ، پس تازه کار اصلی شروع شده . باید دنبال علت ها باشید . باید تحلیلی دقیق و کامل همانطور که در تحلیل آزمون گفته ایم ،  از آزمون خود داشته باشید .پاسخنامه ای تشریحی و کامل ، آموزش و تحلیل ویدیویی مختص آزمون و آموزش تحلیل آزمون از وظایف موسسه آزمون گیرنده است . 

همچنین رکن مهم دیگر ، کارنامه آزمون است . دقت و سرعت ارائه کارنامه در کنار آیتم های تشکیل دهنده کارنامه بسیار مهم است . آیتم هایی از جمله تراز ، درصد ، وضعیت پیشرفت ، نمودار پیشرفت و اطلاعاتی از دیگر رقبا می تواند برای شما کارگشا باشد.

جامعه آماری هم آخرین بخش مهم این ماجراست . هرچه تعداد شرکت کنندگان یک آزمون بیشتر باشد ، تراز واقعی تر خواهد بود . البته تاکید می کنم در هیاهوی دلایل ، بر خلاف تبلیغات کذب برخی موسسات آزمونی ،  این موضوع آخرین درجه اهمیت را داراست .

مهمترین ویژگی یک آزمون در مرحله قبل از اجرا ارائه برنامه ای منظم ، مستمر و در یک کلام برنامه استاندارد است . ویژگی های برنامه استاندارد آزمون های آزمایشی را میتوان در چند بخش اصلی تفکیک کرد :

شروع از تابستان

برنامه آزمون استاندارد به شما حق انتخاب می دهد . اگر از آن دسته داوطلبانی هستید ، که تمایل به شروع آزمون و برنامه ریزی از تابستان دارید ، باید برنامه ای برای شما تدارک دیده باشند . افرادی که از تایستان شروع می کنند ، معمولا افراد با انگیزه تری هستن و به دنبال کسب نتیجه ای متفاوت تلاش می کنند . برنامه آزمونی تابستان به هدف ایجاد ثبات در حرکت داوطلب و آزمون و خطا برای ادامه در مهر است . برنامه های تایستان معمولا از دوره دروس سال قبل و درصدی از پیش روی در دروس جدید ، در سال آینده تشکیل می شود.

حق انتخاب و شخصی سازی

هر دانش آموز ، با پتانسیل ، توان علمی ، میزان تلاش و پایه ی درسی متفاوت باید بتواند از یک برنامه اصولی بهره ببرد. قرار نیست برای همه دانش آموزان ، یک نسخه پیچید! برنامه استاندارد باید در بخش هایی ، گزینه های انتخابی ، جبران مباحث عقب مانده ، انتخاب مقطع یا کتاب هایی را ، برای اجرا پذیر بودن ، در اختیارتان قرار دهد.

توزیع مناسب مباحث

 برنامه باید با توزیع مناسب مباحث و سرفصل ها ، به موازات برنامه های مدرسه و یک گام عقب تر از آن حرکت کند. برنامه آزمون نباید تداخلی با برنامه مدرسه شما داشته باشد . هرگز فراموش نکنید مهمترین وظیفه ی یک دانش آموز یا یک داوطلب کنکور ، همراهی با برنامه مدرسه ، معلم و کلاس درس است . با توجه به اهمیتی که همه موسسات آموزشی استاندارد ، برای پیشروی با برنامه مدرسه قائل هستند ، این اصل را رعایت می کنند.

دوره های مقطعی و مبحثی

 در برنامه استاندارد آزمون ، دوره های نقش بسیار مهمی دارند . از طرفی برای پیشگیری از فراموشی مباحث ، دوره در برنامه آزمون ، باعث دوره در برنامه مطالعاتی خواهد شد . از سوی دیگر ، برخی از مباحث که به هر دلیلی از برنامه های قبلی آزمون جا مانده اند ، در برنامه های دوره مطالعه می شوند . این رکن باعث می شود در صورتیکه از برنامه یک آزمون به هر دلیلی عقب ماندبد ، برای جبران ، برنامه های آزمون های بعدی را قربانی نکنید .  همچنین دوره های متناسب با ایستگاه های مهم آموزشی در سال ، همچون ایام امتحانات ، عید و یا ایام جمعبندی ، نیز بسیار موثر خواهد بود .

آزمون های جامع

جدا از آزمون های دوره ای ، آزمون های جامع و شبیه ساز های کنکور سراسری آخرین ویژگی قابل بیان یک برنامه استاندارد آزمون است . اهمیت آزمون های جامع را میتوان ، شناخت سطح واقعی و برنامه ریزی برای ارتقا نقاط قوت ، تولید یک استراتژی آزمون متناسب با وضعیت علمی ، یادگیری و تمرین مداومت در خروجی دادن ، تمرین سوئیچ ذهنی روی دروس مختلف در زمان خروجی دادن و تمرین مدیریت زمان دانست .

آزمون های آنلاین هدف با تلاش در راستای ارائه بهترین و استانداردترین برنامه آزمونی همراه شماست .

درصد دروس داوطلب در کنکور سراسری اعم از دروس عمومی و اختصاصی از روش زیر محاسبه می شود :

میتوان از فرمول فوق چند نتیجه ساده گرفت :

نتیجه اول فرمول محاسبه درصد : هر سه تست غلط یک تست درست را از بین می برد ، یا به تفسیر دیگر هر تست درست سه برابر یک تست غلط موثر است ! پس برای از بین نرفتن زحماتتان باید به دقت در تست ها گزینش کنید . 

نتیجه دوم فرمول محاسبه درصد : اگر در یک آزمون نیمی از سوالات را درست بزنید و نیمی دیگر را غلط ، درصد شما 33/33 میشود . معمولا مشاوران از اعلام این موضوع هراس دارند . زیرا به درستی ، نمی خواهند داوطلبان را ترقیب به زدن تست غلط کنند . هدف من هم این نیست . فقط بدانید که وقتی تعداد نزده های آزمون زیاد است ، تعداد پاسخ های درست آزمون کم می شود . گاهی بهتر است به جای وسواس زیاد ، با اتکا به توان علمی خود کمی ریسک کنید . 

نتیجه سوم فرمول محاسبه درصد :  بازه تغییرات درصد از 33/33 – تا 100 می باشد. یعنی اگر داوطلبی به همه سئوالات یک درس پاسخ غلط داده باشد نمره  وی 3/33 -  خواهدبود و اگر به تمام سئوالات یک درس پاسخ درست داده باشد نمره وی 100 خواهد بود.

آزمون های آنلاین هدف ، با امکان شخصی سازی برنامه آزمون ، توزیع مناسب مباحث ، دوره مقطعی و مبحثی و آزمون های جامع در کنار تیم طراحی حرفه ای که متشکل از طراحان برتر آزمون های آزمایشی رایج هستند، برترین کیفیت علمی و عملی را در اختیار شما قرار می دهد . بهترین رویه پشتیبانی پس از آزمون ، تحلیل های ویدیویی آزمون ها و خدمات تحصیلی را در موسسه هدف تجربه خواهید کرد .

همراه گرامی برنامه آزمون‌های آنلاین هدف در فواصل زمانی متناسب با شرایط اکثریت داوطلبان ما ، که دانش آموز هستند ، توسط کارشناسان هدف ، طراحی شده است . برنامه آزمون آنلاین هدف ، براساس طرح درس و پیشروی برنامه معلمان در نظام آموزش و پرورش تنظیم شده و نگاه ما در تنظیم پیشروی مباحث در آزمون‌ها هماهنگی با برنامه مدارس بوده تا حضور شما در آن ، پیشرفت تحصیلی تان را رقم بزند . لازم به ذکر است که همیشه برنامه آزمون‌ها کمی عقب تر از برنامه مدرسه شماست . همچنین در نظر داشته باشید ، در مقاطعی با توقف برنامه و آزمون‌های جامع دوره‌ای ، به شما کمک می‌کنیم تا در صورتیکه از مبحثی جا مانده‌اید ، زمان کافی برای یادگیری آن داشته باشید.

از مزایای مخصوص و ویژه‌ی سیستم آزمون آنلاین می توان به قابلیت پشتیبانی از آزمون‌های مختلف تستی و تشریحی و چند گزینه ‌ای، سرعت و پردازش بسیار بالای سامانه، احتیاج به حداقل امکانات سخت‌افزار و نرم افزار برای ارائه سرویس به حداکثر تعداد مخاطبان شرکت کننده در آزمون، فضای امنیتی بسیار بالا در برگزاری آزمون و احتمال کمترین درصد تخلف و خطا، قابلیت شرکت در آزمون از طریق گوشی های همراه کاربران به دلیل طراحی ریسپانسیو یا واکنش‌گرای سامانه، البته به شرط داشتن حداقل امکانات سخت افزاری و نرم افزاری در گوشی های همراهشان مانند گوشی های هوشمند امروزی، قابلیت ایجاد اتوماتیک آزمون بر اساس واحدهای انتخاب شده‌ی کاربران، قابلیت تخصیص واحدهای مختلف و سوالات متعدد برای هر درس، قابلیت برگزاری نظرسنجی و سنجش میزان رضایت کاربران پس از اتمام هر آزمون، قابلیت دیدن کارنامه نتایج و پاسخ نامه بلافاصله پس از اتمام آزمون به شکل آنلاین، تسهیل در پرداختهای متقاضیان در خرید سرویس و خدمات با ایجاد درگاههای پرداخت آنلاین، ایجاد پروفایل کاربری شخصی و مدیریت آن و امکان مشاهده‌ سوابق اشخاص، آزمون‌ها، دروس و سوالات. قابلیت ساخت آزمون آنلاین از بانک سئوالات، انتخاب خودکار پرسش های آزمون براساس موضوع آزمون و یا سطح دشواری آن، قابلیت برگزاری آزمون آنلاین در سایت مخاطبین، امکان تخصیص داشبورد مدیریتی آزمون آنلاین، قابلیت برگزاری آزمون آنلاین در شبکه های پیام رسان مانند تلگراماشاره کرد.

آزمون استاندارد از سؤالات مفهومی تشکیل شده. مفهومی بودن به معنای دشوار بودن نیست. در مواجهه با سؤالات مفهومی افرادی می‌توانند موفق باشند که کتاب درسی را با دقت مطالعه کرده و آموزه‌های آن را فراگرفته باشند. در طراحی آزمون معمولاً سعی بر طرح 20 الی 30 درصد سؤالات ساده، 40 الی 60 درصد سؤالات متوسط و 20 الی 30 درصد سؤالات سخت برای تفکیک داوطلبان قوی، در حال رشد و متوسط از نظر درصدی می‌شود.

در ابتدا توجه داشته باشید که معمولاً مشاورین برنامه‌هایی منطبق با مدرسه و اندکی پیشروی یا برنامه‌های مکمل را تنظیم می‌کنند. اگر دانش‌آموز هستید با توجه به این قاعده قطعاً تداخلی در 2 برنامه وجود نخواهد داشت. در صورتیکه فارغ التحصیل هستید یا به دلایلی نیاز به جدا شدن از برنامه مدرسه، پیشروی یا توقف در مبحث خاص دارید، درنظر بگیرید که یک آزمون از دروس، مباحث و سؤالات متعددی تشکیل شده. شما با بخشی از هر برنامه هماهنگ هستید، در همان بخش خود را محک بزنید و پروسه یادگیری خود را تکمیل کنید.

تصور کنید شما یک ورزشکار حرفه‌ای هستید و می‌خواهید برای یک مسابقه خود را آماده کنید. در ورزش‌های مختلف مسابقات از 3 دقیقه تا 90 دقیقه به طول می‌انجامد. برای یک مسابقه چند دقیقه‌ای هفته‌ها به فعالیت‌ها و تمارین به مراتب سخت‌تر و طولانی‌تر از آن پرداخته می‌شود تا با تمارین بسیار سخت یک مسابقه آسان را سپری کنیم! همه‌ی آزمون‌های آزمایشی (یا بهتر بگوییم آموزشی) باید کمی سخت‌تر از آزمون هدف طراحی شود تا شما را برای آن آماده سازد. با همین منطق فرض کنید آزمون-ها آسان‌تر از آزمون هدف باشد، آیا شما برنده مسابقه خواهید بود؟

از دو نگاه به این سوال پاسخ دهیم :

رویکرد منطقی: میتوان گفت که تقریباً همه ی داوطلبان کنکور سراسری در یک آزمون سراسری آزمایشی در مؤسسه ها شرکت میکنند. حال فرض را بر این می گذاریم که 4 یا 5 آزمون با جامعه آماری کلان در کشور در حال فعالیت هستند. با توجه به اینکه کیفیت، خلاقیت، تطبیق و شباهت آزمون آنلاین هدف به کنکور سراسری بسیار متفاوت است جامعه آماری این مؤسسه از تعداد داوطلب قوی و علمی بیشتری شکل گرفته.

تصور کنید رتبه شما در آزمونهای سراسری هدف 500 می-شود. 4 یا 5 نفر دیگر با سطح علمی نسبتاً مشابه با شما در مؤسسه های دیگر500 شده اند. بدون در نظر گرفتن اتفاقات مؤثر از جمله استراتژی آزمون، اضطراب و ... در کنکور سراسری و مساوی قرار دادن سطح علمی نسبی شما با 50 نفر بعد و قبل خود (10%) میتوان احتمال رتبه 250 تا 750 را در کنکور سراسری برای شما داشت. در ر تبه های بالا (مثلاً10000) تغییرات 10% را میتوان در همین مدل در نظر گرفت.

رویکرد تجربی: رتبه های داوطلبان در آزمونهای سراسری هدف تقریباً با اختلاف 5% مطابق با رتبه های کنکور سراسری داوطلبان بوده.

در رتبه‌بندی افراد در آزمون‌های سراسری باید به یک مسأله توجه داشت. فرض کنید در یک امتحان شما نمره 18 می‌گیرید (18 از 20 یا 90%) و در آن آزمون رتبه اول می‌شوید و در آزمون بعدی با کسب همان نمره نفر آخر می‌شوید. علت روشن است؛ سؤالات آزمون متفاوت بوده، روز اول سؤالات سخت و روز دوم سؤالات آسان مطرح شده. و مسأله دیگر اینکه ممکن است در یک جامعه‌ی آماری بزرگ صد‌ها نفر یک درصد مشابه کسب کنند. حال تکلیف رتبه‌بندی چه می‌شود؟! تراز به دنبال یکسان‌سازی ارزش نمره یا نرمال‌سازی آن با توجه به پاسخگویی فرد به سؤالات نسبت به میانگین پاسخگویی و نمره خام داوطلب تعریف می‌شود.